![\"12112472_10207959395243944_4550767534692841107_n\"](\"https:\/\/media.literatus.gr\/wp-content\/uploads\/12112472_10207959395243944_4550767534692841107_n-150x150.jpg\")
<\/p>\nMendime p\u00ebr p\u00ebrmbledhjen me novela dhe tregime \u201cT\u00eb jesh i bukur dhe t\u00eb vdes\u00ebsh\u201d p\u00ebrgatitur nga Stavri J. DAJO, Botime Literatus 2016. <\/p>\n
Prof. Asoc. Dr. Maklena NIKA<\/p>\n
<\/p>\n
Kostis Palamas, poeti i madh grek i brezit t\u00eb viteve 1880, nj\u00eb nga p\u00ebrfaq\u00ebsuesit m\u00eb n\u00eb z\u00eb t\u00eb parnasizmit n\u00eb Greqi, p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb flet n\u00eb shqip n\u00eb nj\u00eb botim t\u00eb m\u00ebvet\u00ebsish\u00ebm, p\u00ebrgatitur nga Stavri Dajo, p\u00ebrkthyesi i njohur dhe i talentuar i nj\u00eb s\u00ebr\u00eb veprash t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme dhe p\u00ebrfaq\u00ebsuese t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb s\u00eb re greke. P\u00ebrzgjedhja e Stavri Dajos p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrkthyer \u00ebsht\u00eb e goditur, jo vet\u00ebm p\u00ebrsa i p\u00ebrket autorit, por edhe novelave dhe tregimeve q\u00eb p\u00ebrfshihen n\u00eb k\u00ebt\u00eb botim. Ai p\u00ebrzgjedh nj\u00eb shkrimtar t\u00eb madh i cili \u00ebsht\u00eb laureuar me disa \u00e7mime letrare, ka nj\u00eb profil t\u00eb qart\u00eb dhe t\u00eb spikatur poetik dhe q\u00eb i premton lexuesit k\u00ebnaq\u00ebsi estetike n\u00eb lexim dhe reflektim. \u00cbsht\u00eb poeti q\u00eb nga viti 1926 deri n\u00eb 1940, propozohet kat\u00ebrmb\u00ebdhjet\u00eb her\u00eb si kanditat p\u00ebr \u00e7mimin Nobel n\u00eb let\u00ebrsi. N\u00eb 1924, qeveria franceze do ta nderoj\u00eb me titullin Legjioni i Nderit, n\u00eb 1933 qeveria gjermane me titullin G\u00ebte e do t\u00eb vijojn\u00eb k\u00ebshtu edhe nj\u00eb s\u00ebr\u00eb titujsh t\u00eb tjer\u00eb nga qeveria spanjolle, italiane, etj. N\u00eb at\u00eb koh\u00eb, edhe Gjergj Fishta, miku i tij personal, bashk\u00eb me shum\u00eb personalitete t\u00eb njohur t\u00eb letrave shqipe, i k\u00ebrkuan Akademis\u00eb Suedeze kualifikimin e kanditatur\u00ebs greke t\u00eb Palamasit.
\nDhe pas kaq vitesh, edhe pse jehona e shkrimtarit i ka kap\u00ebrcyer kufijt\u00eb e ngushta t\u00eb Greqis\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb p\u00ebrhapur n\u00eb t\u00ebr\u00eb bot\u00ebn, Stavri Dajo merr vendimin t\u00eb bashk\u00ebidentifikohet me autorin dhe ta sjell\u00eb at\u00eb n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe me nj\u00eb p\u00ebrkthim t\u00eb p\u00ebrsosur, elegant, t\u00eb arrir\u00eb e t\u00eb pasur, q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebson m\u00eb s\u00eb miri gjuh\u00ebn dhe stilin e prozatorit. Novela \u201cT\u00eb jesh i bukur dhe t\u00eb vdes\u00ebsh\u201d, e shkruar n\u00eb vitin 1891, \u00ebsht\u00eb kryevepra e shkrimtarit n\u00eb proz\u00eb dhe cil\u00ebsohet ende sot si nj\u00eb vep\u00ebr klasike me vlera t\u00eb aktualizuara.
\nKjo novel\u00eb do t\u00eb mund t\u00eb quhej edhe nj\u00eb epos n\u00eb proz\u00eb, pasi n\u00eb t\u00eb autori vijon t\u00eb shpreh\u00eb idet\u00eb e tij p\u00ebr rilindjen shpirt\u00ebrore t\u00eb Greqis\u00eb. Ai i kthehet popullit dhe tradit\u00ebs s\u00eb tij. Duket sikur shpirti heroik i Greqis\u00eb mbyllet brenda shpirtit trim t\u00eb Mitros, heroit kryesor. Ashtu si ai kalbet n\u00eb krevatin e tij, viktim\u00eb e injoranc\u00ebs s\u00eb mjek\u00ebve, k\u00ebshtu edhe Greqia \u00ebsht\u00eb viktim\u00eb e g\u00ebnjeshtr\u00ebs politike, e fanatizmave dhe e paramendimeve t\u00eb prapambetura, por me nj\u00eb pasion t\u00eb thell\u00eb n\u00eb shpirt. P\u00ebrkthyesi ka ditur t\u2019i transmetoj\u00eb lexuesit n\u00eb form\u00ebn m\u00eb t\u00eb p\u00ebrsosur gjuh\u00ebn e vepr\u00ebs, rumeliote, e pasur me shum\u00eb element\u00eb t\u00eb huazuar nga t\u00eb gjitha idiomat, por q\u00eb n\u00eb thelb mbetet e p\u00ebrzgjedhur dhe estetike. Kjo gjuh\u00eb e p\u00ebrdorur edhe n\u00eb shqip krijon p\u00ebrshtypjen e nj\u00eb fjale poetike t\u00eb shprehur n\u00eb proz\u00eb. Ti si lexues ndjen muzik\u00ebn e brendshme q\u00eb p\u00ebrshkon t\u00ebr\u00eb vepr\u00ebn, duke kuptuar nj\u00ebkoh\u00ebsisht edhe antitez\u00ebn e heroit kryesor t\u00eb vepr\u00ebs, q\u00eb krijohet nga sh\u00ebmtia e invaliditetit t\u00eb tij dhe himnizimi i bukuris\u00eb estetike dhe trupore, q\u00eb krijon metafor\u00ebn m\u00eb t\u00eb fuqishme n\u00eb faqet e novel\u00ebs. Nj\u00eb g\u00ebrshetim i jasht\u00ebzakonsh\u00ebm i elementit ni\u00e7ean t\u00eb mbinjeriut dhe sentimentalizmit dhe brisht\u00ebsis\u00eb s\u00eb fenomenit letrar. Ai mohon t\u00eb jetoj\u00eb i vet\u00ebm dhe i izoluar p\u00ebr shkak t\u00eb paaft\u00ebsis\u00eb s\u00eb tij p\u00ebr t\u00eb jetuar, dhe deri n\u00eb momentin e fundit t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij t\u00ebrhiqet zvarr\u00eb p\u00ebr t\u00eb prekur dhe kuptuar vet\u00eb jet\u00ebn.
\nEdhe pse nga disa kritik\u00eb kjo vep\u00ebr \u00ebsht\u00eb konsideruar e nj\u00eb simbolike t\u00eb fort\u00eb, q\u00eb n\u00eb vetvete lidentifikohet me Greqin\u00eb e rr\u00ebnuar t\u00eb atyre viteve, kjo vep\u00ebr transmeton nj\u00eb mesazh aktual edhe n\u00eb dit\u00ebt e sotme, luft\u00ebn e pand\u00ebrprer\u00eb t\u00eb njeriut, ndoshta i p\u00ebshtjelluar brenda Mitit t\u00eb Sizifit, apo i endur p\u00ebr vite e vite t\u00eb t\u00ebr\u00eb p\u00ebr t\u00eb gjetur Itak\u00ebn e tij, p\u00ebr t\u00eb mos iu n\u00ebnshtruar fatit t\u00eb tij, por p\u00ebr ta form\u00ebsuar me gjakun e tij k\u00ebt\u00eb fat.
\n\u201cT\u00eb jesh i bukur dhe t\u00eb vdes\u00ebsh\u201d intrigon k\u00ebdo q\u00eb do t\u2019i binte n\u00eb dor\u00eb ky lib\u00ebr. Sepse sinereza e t\u00eb bukur\u00ebs (hyjnore) dhe e vdekjes (njer\u00ebzore) krijon t\u00eb magjishmen n\u00eb let\u00ebrsi.
\nDuhet p\u00ebrmendur edhe ndihmesa e p\u00ebrkthyeses s\u00eb re, Eljona Zana, e cila kontribuon n\u00eb k\u00ebt\u00eb v\u00ebllim me p\u00ebrthimin e dy tregimeve t\u00eb spikatura t\u00eb autorit. <\/p>\n
Gazeta shqiptare 17-05-2016<\/p>\n
Tiran\u00eb, Maj 2016<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Mendime p\u00ebr p\u00ebrmbledhjen me novela dhe tregime \u201cT\u00eb jesh i bukur dhe t\u00eb vdes\u00ebsh\u201d p\u00ebrgatitur…<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-700","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-6"],"yoast_head":"\n